Αἱ εὐεργετικαί θλίψεις

 

 

Αἱ εὐεργετικαί θλίψεις

Τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου π. Διονυσίου Τάτση

  Ὁ ἄνθρωπος ἔχει ἐναλλαγὲς στὴ ζωή του. Ἄλλοτε χαίρεται, γιατὶ ὅλα βαίνουν καλῶς στὴ ζωή του. Σκέπτεται, εὐχαριστεῖται καὶ ξεχνάει ὅτι ὁ οὐρανὸς δὲν εἶναι πάντα καθαρὸς καὶ διαυγής. Καὶ ἄλλοτε τὴ χαρὰ τὴ διαδέχεται ἡ θλίψη, ὅταν παρουσιάζονται ἐμπόδια στὴ ζωή του, ὅπως εἶναι οἱ ἀσθένειες, οἱ ἀποτυχίες, οἱ ἀδικίες, οἱ διωγμοί, οἱ συκοφαντίες καὶ πλῆθος ἄλλων δυσάρεστων γεγονότων.

  Στὴν πρώτη περίπτωση ὁ ἄνθρωπος δὲν ἔχει προβληματισμούς, τὴ χαρά του τὴν ἀποδίδει στὶς ἱκανότητές του καὶ τὶς ἐπιτυχίες του. Φρονεῖ ὅτι εἶναι ἀνώτερος, ἰσχυρός, ταλαντοῦχος καὶ μοναδικός. Τοῦ δημιουργεῖται ἡ ἰδέα ὅτι δὲν εἶναι σὰν τοὺς ἄλλους ἀνθρώπους. Γίνεται ὑπερήφανος, ἀρνεῖται τὴν ὑποταγή του στὸ Θεό, θεωρεῖ τὶς ἠθικές ἀξίες ἐμπόδια στὴ ζωή, ποὺ ἀφαιροῦν τὴ χαρὰ καὶ τὶς ἡδονὲς ἀπὸ τὴν ἱκανοποίηση τῶν παθῶν. Τὸν ἄνθρωπο αὐτὸν εἶναι δύσκολο νὰ τὸν προσεγγίσεις καὶ νὰ τὸν πείσεις νὰ ἀναθεωρήσει τὶς ἐσφαλμένες του ἀπόψεις γιὰ τὴν εὐτυχία.

  Ὅμως στὴ ζωὴ ἔρχονται καὶ οἱ θλίψεις, γιά τὶς ὁποῖες ὁ «εὐτυχισμένος» ἄνθρωπος δυσανασχετεῖ, ἀμφισβητεῖ τὴ χρησιμότητά τους καὶ ἀπελπίζεται, γιατὶ καὶ αὐτὸς ἀκολουθεῖ τὴν πορεία ὅλων τῶν ἀνθρώπων. Ποτὲ δὲν εἶχε σκεφθεῖ μέχρι τότε ὅτι ὑπάρχει τὸ ἐνδεχόμενο οἱ θλίψεις νὰ διαδε-χθοῦν τὴν εὐτυχία του. Προσπαθεῖ νὰ ἐξηγήσει τὴ μεταβολή, τὴν ὁποία δὲν μπορεῖ νὰ ἀποφύγει καὶ ἀρχίζει νὰ σκέπτεται διαφορετικὰ καὶ νὰ διερωτᾶται, γιατὶ νὰ συμβαίνουν τὰ δυσάρεστα στὴ ζωή του. Γιατί ὁ Θεὸς τὸν ἀδικεῖ καὶ ἐπιτρέπει τὴ δυστυχία του. Ἡ ἀγανάκτησή του γιὰ τὶς θλίψεις ποὺ βιώνει περιορίζει τὴ μεγάλη ἰδέα ποὺ εἶχε γιὰ τὸν ἑαυτό του, γεγονὸς ποὺ μπορεῖ νὰ τὸν ὁδηγήσει στὴν καλὴ ἀνησυχία καὶ νὰ δεχθεῖ ὅτι ὁ οὐράνιος Πατέρας μεριμνᾶ καὶ γι’ αὐτὸν μέσῳ τῶν θλίψεων.

  Ὁ ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κρονστάνδης, ὁ ὁποῖος εἶχε στηρίξει πνευματικὰ χιλιάδες ἀνθρώπους, ἀναφερόταν συχνὰ στὸ σκοπὸ τῶν θλίψεων, ποὺ ἐπιτρέπει ὁ Θεὸς στὴ ζωὴ τῶν ἀνθρώπων. Ἔλεγε: «Ὅλες οἱ θλίψεις, οἱ ἀρρώστιες, τὰ βάσανα, οἱ στερήσεις ἐπιτρέπονται ἀπὸ τὸν Θεὸ, γιὰ νὰ βγάλουμε ἀπὸ μέσα μας τὴν ἁμαρτία καὶ νὰ βάλουμε στὴ θέση της τὴν ἀρετή. Γιὰ νὰ μάθουμε ἐκ πείρας πόσο ἄσχημο πρᾶγμα εἶναι ἡ ἁμαρτία καὶ νὰ τὴν μισήσουμε. Γιὰ νὰ μάθουμε, πάλι ἐκ πείρας, τὴν ἀλήθεια καὶ τὴν ὀμορφιὰ τῆς ἀρετῆς καὶ νὰ τὴν ἀγαπήσουμε μὲ ὅλο μας τὸ εἶναι». Καὶ παρομοιάζει τὶς θλίψεις μὲ μεγάλο σχολεῖο, «γιατί μᾶς διδάσκουν τὴν μηδαμινότητα καὶ τὴν ἁμαρτωλότητά μας. Μᾶς ἐμπνέουν τὴ μετάνοια. Καθαρίζουν τὴν ψυχή, τὴν κάνουν νὰ ἀνανήψει, τὴν χαριτώνουν. Μᾶς ἀποσποῦν ἀπὸ τὴν ἁμαρτία καὶ μᾶς ἐνισχύουν στὴν πίστη, στὴν ἐλπίδα, στὴν ἀρετή».

  Ὁ ἄνθρωπος ποὺ θὰ ἀποδεχτεῖ τὰ ὅσα ὑποστηρίζει ὁ ἅγιος Ἰωάννης, θὰ ἀποκτήσει τὸν τρόπο ἀντιμετώπισης τῶν θλίψεων τῆς ζωῆς καὶ ἀντὶ νὰ ἀγανακτεῖ, θὰ δοξάζει τὸ Θεό, γιατί οἱ θλίψεις τὸν ὠφελοῦν πνευματικὰ καὶ τὸν ὁδηγοῦν στὸ φωτεινὸ δρόμο τῆς τήρησης τῶν ἐντολῶν, ἀποκαλύπτοντάς του τὴν ἀπέραντη φιλανθρωπία τοῦ Θεοῦ, ἡ ὁποία καὶ στὴν παροῦσα ζωή του εἶναι ἐμφανής, ἀλλὰ καὶ τὴ μακαριότητα τῆς μέλλουσας τοῦ ἐξασφαλίζει.

orthodoxostypos

Λένε κά­ποιοι: ''Είναι φι­λάν­θρω­πος ο Θεός και γι' αυτό δεν τι­μω­ρεί...''

 

Λένε (κά­ποιοι): 

''Είναι φι­λάν­θρω­πος ο Θεός και γι' αυτό δεν τι­μω­ρεί''. 

 

Δηλα­δή, αν κο­λά­σει τους ασε­βείς, δεν θα εί­ναι για εσάς φι­λάν­θρω­πος; Βλέ­πε­τε σε τι βλά­σφη­μα λό­για σας οδη­γεί ο διά­βο­λος; 

 

Λοι­πόν ρω­τάω: Οι μο­να­χοί που πή­γαν στα βου­νά και επί­δει­ξαν πάρα πολύ με­γά­λη άσκη­ση, θα φύ­γουν απ' αυ­τόν τον κό­σμο αστε­φά­νω­τοι; 

 

Αν δεν τι­μω­ρούν­ται οι κα­κοί και δεν υπάρ­χει για κα­νέ­ναν αν­τα­πό­δο­ση, τότε θα πει κά­ποιος, ότι ούτε οι αγα­θοί και ενά­ρε­τοι βρα­βεύ­ον­ται. ''Ναι'', λένε (απε­ρί­σκε­πτα), διό­τι αυτό αρ­μό­ζει στον Θεό, να υπάρ­χει μόνο Βασι­λεία του Θεού. Να μην υπάρ­χει κό­λα­ση!''...

 

Δηλα­δή, ο πόρ­νος και ο μοι­χός και όποιος έκα­νε άπει­ρα κακά, θα απο­λαύ­σει τα ίδια, με εκεί­νον που αγω­νί­στη­κε και επέ­δει­ξε σω­φρο­σύ­νη και αγνό­τη­τα; 

 

Το ίδιο τέ­λος πε­ρι­μέ­νει έναν Από­στο­λο Παύλο και έναν Νέρω­να ή και τον διά­βο­λο;...

 

~ Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος

https://paterikos.blogspot.com/2026/06/blog-post_10.html

Γιατί ονομάστηκε “Μυστικός Δείπνος”

Του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Μεσογαίας και Λαρευωτικής κ.κ Νικολάου

 

Ο Δείπνος ονομάστηκε Μυστικός, όχι γιατί έγινε κάπου κρυφά, αλλά γιατί ο Κύριος είχε σκοπό να αποκαλύψει στους μαθητές του, ότι το μυστήριο της σταυρικής του θυσίας έχει ήδη συντελεσθεί «ο Κύριος λίγο πριν από το πάθος μυεί τους μαθητές στο μυστήριο της δικής του θεότητος, δίνοντάς τους, αυτό που κι εμείς έχουμε μέχρι σήμερα, τη θεία κοινωνία, το σώμα και το αίμα του.»

Κατά τη διάρκεια του Δείπνου, ο Κύριος διδάσκει στους μαθητές του την ταπεινότητα. Ενώ εκείνοι φιλονικούν για το ποιος θα έχει τα πρωτεία, ο Ιησούς σκύβει και με την πετσέτα πλένει και σκουπίζει τα πόδια των μαθητών και ζητά να ακολουθήσουν το παράδειγμά του.

Με την ταπεινότητα, θα πετύχουν τη μακαριότητα.

Το μήνυμα του Ιησού στους μαθητές του, είναι απλό και συνάμα διαχρονικό:

«Αυτός ο οποίος προκρίνεται στα μάτια του θεού, είναι αυτός που ξέρει εν ελευθερία και με καθαρότητα καρδιάς, να υπηρετεί, να διακονεί, να επιλέγει με χαρά τη θέση του τελευταίου. Όχι η φιλοπρωτρεία, όχι η μανία για να είναι κανείς, να δοξαστεί, αλλά να μπορεί να ταπεινωθεί στον αδερφό του, να τον υπηρετήσει.»

Ο Δείπνος ολοκληρώνεται…λίγη ώρα μετά, ο Ιούδας προδίδει το δάσκαλό του. Ρωμαίοι στρατιώτες συλλαμβάνουν τον Ιησού την ώρα που προσεύχεται στον πατέρα του.

Η πορεία των Παθών ξεκινά, από τον κήπο της Γεσθημανής, στον Γολγοθά και στη Σταύρωση.

https://www.orthodoxianewsagency.gr/gnomes/giati-onomastike-mystikos-deipnos/

Είναι η Ορθοδοξία η μόνη αλήθεια; - Γεώργιος Φίλιας (podcast)

"Εικόνες και "εικόνες". Οι Ορθόδοξες Εικόνες και οι σύγχρονες ψυχολογικές απεικονίσεις"

 

https://agiografikesmeletes.blogspot.com/2018/12/video.html

π. Αθανάσιος Μυτιληναίος, η λειτουργική ευχή υπέρ της των πάντων ενώσεως αφορά ΜΟΝΟ τις Ορθόδοξες Εκκλησίες. (βίντεο)

 

σ.σ. Ας επαναλάβουμε τα αυτονόητα επειδή το ποίμνιο έχει αφεθεί έρμαιο και ακατήχητο από τους Μητροπολίτες του και επειδή αυτές τις ημέρες ακούστηκαν στα κανάλια οι αμόρφωτοι και οι κακοπροαίρετοι μισθωτοί να μιλάνε για την ένωση των πάντων, δηλαδή την ένωση με κάθε καρυδιάς καρύδι.

Ομιλεί ο π. Αθανάσιος Μυτιληναίος

Μία πρώτη απορία λέγει: «Σας παρακαλώ θα ήθελα να μου πείτε για την απορία αυτή. Ο οικουμενισμός είναι μία απειλή όπως ξέρουμε για την Ορθοδοξία. Είναι μία αίρεσις. Στην Λειτουργία όμως υπάρχει μία ευχή υπέρ της ενώσεως πάντων των χριστιανών. Τί εννοεί με αυτό; Δηλαδή όλων των χριστιανών – θρησκειών;»

Θέλει να πει, των χριστιανών μαζί με όλες τις άλλες θρησκείες. Μάλιστα. Παιδιά, δεν πρόκειται περί αυτού.

Όταν πράγματι στην Μεγάλη Συναπτή …συναπτή λέγεται στα αιτήματα τα οποία είναι το ένα μετά το άλλο, δηλαδή κολλητά, συναπτά, γι’ αυτό λέγεται η Μεγάλη Συναπτή… μετά το «Ευλογημένη η Βασιλεία» λέμε υπέρ της ειρήνης του σύμπαντος κόσμου, ευσταθίας των Αγίων του Θεού Εκκλησιών και της των πάντων ενώσεως, του Κυρίου δεηθόμεν. Όταν λέμε λοιπόν και της των πάντων ενώσεως, τί εννοούμε;

Καταρχάς, μέσα στον χώρο της Ορθοδοξίας όλα αυτά λέγονται και γίνονται. Είναι εκείνο που ο Απόστολος Παύλος λέγει, σας παρακαλώ πολύ το αυτό φρονείν. Όλοι να έχετε το αυτό φρόνημα. Και επειδή δεν είναι εύκολο πράγμα να έχουν όλοι το αυτό φρόνημα, διότι πρέπει να υπάρχει εδώ η ενότητα του φρονήματος. Η ενότητα της Πίστεως. Όλοι να πιστεύουμε το ίδιο. Διότι κυκλοφορούν και αιρέσεις. Κυκλοφορούν ποικίλα πράγματα που διασπούν την ενότητα. Αυτό λοιπόν εμείς θέλουμε κι ευχόμαστε. Να υπάρχουν οι χριστιανικές ΟΡΘΟΔΟΞΕΣ Εκκλησίες. Οι χριστιανικές ΟΡΘΟΔΟΞΕΣ Εκκλησίες, το υπογραμίζω, να έχουν ενότητα. Δηλαδή, μόνο εμείς ηνωμένοι.

Δεν σημαίνει μ’ αυτό ότι θα πρέπει να ενωθούμε και με τους αιρετικούς ή με τους πιστούς άλλων θρησκειών. Αν είναι δυνατόν ποτέ. Αν είναι δυνατόν! Είναι ενδοοικογενειακόν το θέμα. Είναι ενδοχριστιανικόν και δη εις τον χώρον της Ορθοδοξίας.

Δεν μπορείς να ενωθείς με τους ρωμαιοκαθολικούς και με τους προτεστάντες. Είναι δυνατόν ποτέ αυτό; Εάν δεν αφήσουν τις κακοδοξίες των, πώς θα γίνει αυτή η ένωσις; Ενώνονται πράγματα τα οποία είναι εκ της φύσεώς των τέτοια που δεν μπορούν να ενωθούν;

Άρα λοιπόν, όταν λέμε και της των πάντων ενώσεως, εννοούμε την ομόνοια, την ομοφροσύνη, την αυτήν Πίστη μέσα εις τον χώρο, πάντοτε, της Ορθοδόξου Πίστεως και καθόλου αυτό το αίτημα δεν έχει την αναφορά του ή τον υπαινιγμό του εις τον οικουμενισμό.

Αν κάποιοι θα ήθελαν να το χρησιμοποιούν δια τον οικουμενισμόν, το λιγότερο που θα μπορούσαν να αποδειχθούν είναι τούτο, ότι είναι αγράμματοι. Το λιγότερο. Αν δεν έχουν κακοήθεια. Αυτά για αυτήν την απορία.

–https://youtu.be/ERIUzeS0VO4 – Ασπάλαθος https://aktines.blogspot.com/2025/12/blog-post_73.html

Περί τησ Ορθοδόξου Ιεράς Εικόνος τησ Αγίας Τριάδος (του κ. Β. Χαραλάμπους, θεολόγου)

 Πηγή: "Ορθόδοξος Τύπος "Αριθμός φύλου 2553

Τί εορτάζουμε τη Μεσοπεντηκοστή;

 

      Ιωάννης Μ. Φουντούλης, Καθηγητής της Θεολογικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (+)

     Σε λίγους πιστούς είναι γνωστή η εορτή, αυτή. Εκτός από τους ιερείς και μερικούς άλλους χριστιανούς, που έχουν ένα στενότερο σύνδεσμο με την Εκκλησία μας, οι περισσότεροι δεν γνωρίζουν καν την ύπαρξή της. Λίγοι είναι εκείνοι που εκκλησιάζονται κατ’ αύτη και οι περισσότεροι δεν υποπτεύονται καν, ότι την Τετάρτη μετά την Κυριακή του Παραλύτου πανηγυρίζει η Εκκλησία μία μεγάλη δεσποτική εορτή, την εορτή της Μεσοπεντηκοστής. Και όμως κάποτε αυτή η εορτή ήταν η μεγάλη εορτή της Μεγάλης Εκκλησίας της Κωνσταντινουπόλεως και συνέτρεχαν κατ’ αυτή στον μεγάλο ναό πλήθη λαού.

Δεν έχει κανείς παρά να ανοίξει την Έκθεση της Βασιλείου Τάξεως του Κωνσταντίνου Πορφυρογέννητου για να δει το επίσημο τυπικό του εορτασμού, όπως ετελείτο μέχρι την Μεσοπεντηκοστή του έτους 903 στον ναό του αγίου Μωκίου στην Κωνσταντινούπολη μέχρι δηλαδή την ημέρα που έγινε η απόπειρα κατά της ζωής του αυτοκράτορα Λέοντος ς΄ του Σοφού (11 Μαΐου 903). Εκεί υπάρχει μία λεπτομερής περιγραφή του λαμπρού πανηγυρισμού, που καταλαμβάνει ολόκληρες σελίδες και καθορίζει με την γνωστή παράξενη βυζαντινή ορολογία, πως ο αυτοκράτορας το πρωί της εορτής με τα επίσημα βασιλικά του ενδύματα και την συνοδεία του ξεκινούσε από το ιερό παλάτι για να μεταβεί στον ναό του αγίου Μω­κίου. όπου θα ετελείτο η θεία λειτουργία.

Σε λίγο έφθανε η λιτανεία με επί κεφαλής τον πατριάρχη, και βασιλιάς και πατριάρχης εισέρχονταν επισήμως στον ναό. Η θεία λειτουργία ετελείτο με την συνήθη στις μεγάλες εορτές βυζαντινή μεγαλοπρέπεια. Μετά από αυτήν ο αυτοκράτορας παρέθετε πρόγευμα, στο οποίο παρεκάθητο και ο πατριάρχης. Και πάλι ο βασιλιάς υπό τις επευφημίες του πλήθους «Εις πολλούς και αγαθούς χρόνους ο Θεός αγάγοι την βασιλείαν υμών» και με πολλούς ενδιάμεσους σταθμούς επέστρεφε στο ιερό παλάτι.

Αλλά και στα σημερινά μας λειτουργικά βιβλία, στο Πεντηκοστάριο, βλέπει κανείς τα ίχνη της παλαιάς της λαμπρότητας. Παρουσιάζεται σαν μία μεγάλη δεσποτική εορτή, με τα εκλεκτά της τροπάρια και τους διπλούς της κανόνες, έργα των μεγάλων υμνογράφων, του Θεοφάνους και του Ανδρέου Κρήτης, με τα αναγνώσματά της και την επίδρασή της στις προ και μετά από αυτήν Κυριακές και με την παράταση του εορτασμού της επί οκτώ ημέρες κατά τον τύπο των μεγάλων εορτών του εκκλησιαστικού έτους.

Ποιό όμως είναι το θέμα της ιδιορρύθμου αυτής εορτής; Όχι πάντως κανένα γεγονός της ευαγγελικής ιστορίας. Το θέμα της είναι καθαρά εορτολογικό και θεωρητικό. Η Τετάρτη της Μεσοπεντηκοστής είναι η 25η από του Πάσχα και η 25η προ της Πεντηκοστής ημέρα. Σημειώνει το μέσον της περιόδου των 50 μετά το Πάσχα εορτάσιμων ημερών. Είναι δηλαδή ένας σταθμός, μία τομή.

Χωρίς δηλαδή να έχει δικό της θέμα η ημέρα αυτή συνδυάζει τα θέματα, του Πάσχα αφ’ ενός και της επιφοιτήσεως του αγίου Πνεύματος αφ’ ετέρου, και «προφαίνει» τη δόξα της αναλήψεως του Κυρίου, που θα εορταστεί μετά από 15 ημέρες. Ακριβώς δε αυτό το μέσον των δύο μεγάλων εορτών έφερνε στο νου και ένα εβραϊκό επίθετο του Κυρίου, το «Μεσ­σίας». Μεσσίας στα ελληνικά μεταφράζεται Χριστός. Αλλά ηχητικά θυμίζει το μέσον. Έτσι και στα τροπάρια και στο συναξάριο της ημέρας η παρετυμολογία αυτή γίνεται αφορμή να παρουσιασθεί ο Χριστός σαν Μεσσίας -μεσίτης Θεού και ανθρώπων, «μεσίτης και διαλλάκτης ημών και του αιωνίου αυτού Πατρός». «Διά ταύτην την αιτίαν την παρούσα εορτή εορτάζοντες και Μεσοπεντηκοστήν ονομάζοντες τον Μεσσίαν ανυμνούμεν Χριστόν», σημειώνει ο Νικηφόρος Ξανθόπουλος στο συναξάριο.

Σ’ αυτό βοήθησε και η ευαγγελική περικοπή, που επελέγη για την ημέρα αυτή. Μεσούσης της εορτής του ιουδαϊκού Πάσχα ο Χριστός ανεβαίνει στο ιερό και διδάσκει. Η διδασκαλία Του προκαλεί τον θαυμασμό, αλλά και ζωηρή αντιδικία μεταξύ αυτού και του λαού και των διδασκάλων. Είναι Μεσσίας ο Ιησούς ή δεν είναι; Είναι η διδασκαλία Του εκ Θεού ή δεν είναι; Νέο λοιπόν θέμα προστίθεται: ο Χριστός είναι ο διδάσκαλος. Αυτός που ενώ δεν έμαθε γράμματα κατέχει το πλήρωμα της σοφίας, γιατί είναι η Σοφία του Θεού που κατασκεύασε τον κόσμο. Ακριβώς από αυτόν τον διάλογο εμπνέεται μεγάλο μέρος της υμνογραφίας της εορτής. Εκείνος που διδάσκει στο ναό, στο μέσον των διδασκάλων του ιουδαϊκού λαού, στο μέσον της εορτής, είναι ο Μεσσίας, ο Χριστός, ο Λόγος του Θεού. Αυτός που αποδοκιμάζεται από τους δήθεν σοφούς του λαού Του είναι η του Θεού Σοφία.

Λίγες σειρές πιο κάτω στο Ευαγγέλιο του Ιωάννη, αμέσως μετά την περικοπή που περιλαμβάνει τον διάλογο του Κυρίου με τους Ιουδαίους «της εορτής μεσούσης», έρχεται ένας παρόμοιος διάλογος, που έγινε μεταξύ του Χριστού και των Ιουδαίων «τη εσχάτη ημέρα τη μεγάλη της εορτής», δηλαδή κατά την Πεντηκοστή. Αυτός αρχίζει με μία φράση του Κυρίου– «Εάν τις διψά, ερχέσθω προς με και πινέτω· ο πιστεύων εις εμέ, καθώς είπεν η γραφή, ποταμοί εκ της κοιλίας αυτού ρεύσουσιν ύδατος ζώντος». Και σχολιάζει ο ευαγγελιστής· «Τούτο δε είπε περί του Πνεύματος, ου έμελλον λαμβάνειν οι πιστεύοντες εις αυτόν».

Δεν έχει σημασία, ότι οι λόγοι αυτοί του Κυρίου δεν ελέχθησαν κατά την Μεσοπεντηκοστή, αλλά λίγες ημέρες αργότερα. Ποιητική αδεία μπήκαν στο στόμα του Κυρίου στην ομιλία Του κατά την Μεσοπεντηκοστή. Ταίριαζαν εξάλλου τόσο πολύ με το θέμα της εορτής. Δεν μπορούσε να βρεθεί πιο παραστατική εικόνα για να δειχθεί ο χαρακτήρας του διδακτικού έργου του Χριστού. Στο διψασμένο ανθρώπινο γένος η διδασκαλία του Κυρίου ήλθε σαν ύδωρ ζων, σαν ποταμός χάριτος που δρόσισε το πρόσωπο της γης.

Ο Χριστός είναι η πηγή της χάριτος, «του ύδατος του αλλομένου εις ζωήν αιώνιον», που ξεδιψά και αρδεύει τις συνεχόμενες από βασανιστική δίψα ψυχές των ανθρώπων. Που μεταβάλλει τους πίνοντας σε πηγές· «Ποταμοί εκ της κοιλίας αυτού ρεύσουσι ύδατος ζώντος». «Και γενήσεται αυτώ πηγή ύδατος αλλομένου εις ζωήν αιώνιον», είπε στη Σαμαρείτιδα. Που μετέτρεψε την έρημο του κόσμου σε θεοφύτευτο παράδεισο αειθαλών δένδρων φυτευμένων παρά τας διεξόδους των υδάτων του αγίου Πνεύματος. Το γόνιμο αυτό θέμα έδωσε νέες αφορμές στην εκκλησιαστική ποίηση και στόλισε την εορτή της Μεσοπεντηκοστής με εξαίρετους ύμνους.

Αυτή με λίγα λόγια είναι η εορτή της Μεσοπεντηκοστής. Η έλλειψη ιστορικού υπόβαθρου της στέρησε τον απαραίτητο εκείνο λαϊκό χαρακτήρα, που θα την έκανε προσφιλή στον πολύ κόσμο. Και το εντελώς θεωρητικό της θέμα δεν βοήθησε τους χριστιανούς, που δεν είχαν τις απαραίτητες θεολογικές προϋποθέσεις, να ξεπεράσουν την επιφάνεια και να εισδύσουν στην πανηγυριζόμενη δόξα του διδασκάλου Χριστού, της Σοφίας και Λόγου του Θεού, της πηγής του ακένωτου ύδατος. Συνέβη με αυτή κάτι ανάλογο με εκείνο που συνέβη με τους περίφημους ναούς της του Θεού Σοφίας, που αντί να τιμώνται στο όνομα του Χριστού ως Σοφίας του Θεού, προς τιμήν του οποίου ανεγέρθησαν, κατάντησαν, για τους ιδίους λόγους, να πανηγυρίζουν στην εορτή της Πεντηκοστής ή του αγίου Πνεύματος ή της αγίας Τριάδος ή των Εισοδίων ή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου ή και αυτής της μάρτυρος Σοφίας και των τριών θυγατέρων της Πίστεως, Ελπίδος και Αγάπης.

(Ι. Μ. Φουντούλη, «Λογική λατρεία», εκδ. Πατριαρχικό Ίδρυμα Πατερικών Μελετών, σ. 108-114) Πηγή: pemptousia.gr https://aktines.blogspot.com/2025/05/blog-post_25.html

Η Σωτηρία κατορθώνεται και με τη Χάρη του Θεού και με τη θέληση του ανθρώπου (Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως)

 

(Επιμέλεια Στέλιος Κούκος)

 

Περί επιμελείας ψυχής

 

Ομιλία Ζ’

 

«Ουδείς επιγινώσκει τον Υιόν, ει μη ο πατήρ, ουδέ τον πατέρα τις επιγινώσκει ει μη ο Υιός, και ω εάν βούληται ο Υιός αποκαλύψαι»
(Μτ. ια΄ 27)

 

Παρά το γεγονός ότι η θεία φιλανθρωπία είναι άπειρη, και πλούσια η Χάρη του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου, εντούτοις η σωτηρία είναι αδύνατη χωρίς τη συγκατάθεση και τη συνεργασία του ανθρώπου.

Πρώτος αυτός οφείλει να συναισθανθεί ότι αμάρτησε· να μεταμεληθεί, να επιθυμήσει και να επιζητήσει τη σωτηρία του και έτσι η Χάρη να τον επιβραβεύσει με αυτήν.

Διότι η συναίσθηση και η μεταμέλεια, ο πόθος της σωτηρίας και η αναζήτησή της, είναι ένδειξη της επιστροφής προς τον Θεό, είναι σημείο αποστροφής της αμαρτίας και διάθεση ασκήσεως στην αρετή, είναι κατά κάποιο τρόπο επίκληση της θείας ευσπλαχνίας, η οποία βιάζεται να ελεήσει τον παραπλανημένο.

Ώστε για να μας σώσει η Χάρη, πρέπει να θέλουμε να σωθούμε. Γι’ αυτή την αλήθεια δίνουν μαρτυρία οι θείοι Πατέρες της Εκκλησίας.

Ο θείος Χρυσόστομος λέει:
«η Χάρη, παρότι είναι Χάρη, σώζει μόνο αυτούς που το θέλουν».

Επίσης και ο Γρηγόριος ο Θεολόγος βεβαιώνει:
«το να σωθούμε προϋποθέτει και τη δική μας συμμετοχή και του Θεού»·

και ο Ιουστίνος προσθέτει: «Αν και ο Θεός έπλασε μόνος τον άνθρωπο, δεν σώζει τον άνθρωπο δίχως τη συγκατάθεσή του».

Πλανώνται αυτοί που πιστεύουν ότι ο άνθρωπος μπορεί να σωθεί μόνο με τη Χάρη του Θεού ή μόνο με τη δική του θέληση, δίχως τη θεία Χάρη.

Γιατί η μεν Χάρη, όπως επισημάναμε, δεν σώζει παρά μόνο όσους μετανόησαν και επέστρεψαν στον Κύριο, ενώ η θέληση χωρίς τη Χάρη είναι ανεπαρκής για τη σωτηρία, γιατί ο άνθρωπος αδυνατεί από μόνος του να δικαιώσει τον εαυτό του απέναντι στον Θεό.

Ωστόσο, η αδυναμία του έχει διαπιστωθεί ήδη στα πολλά χρόνια της υποδουλώσεώς του στην αμαρτία και την τυραννία του διαβόλου, χρόνια κατά τα οποία παρέμενε εκεί δουλεύοντας χωρίς τη θέλησή του και στενάζοντας και από αυτή την κατάσταση δεν μπόρεσε να τον ελευθερώσει ούτε η εξέλιξή του ούτε η σοφία του ούτε τίποτα άλλο.

Για τη δύναμη της ανθρώπινης θελήσεως ως μόνης ικανής για τη σωτηρία, πρώτος εγνωμάτευσε ο Πελάγιος, κατά τις αρχές του 5ου μ.Χ. αιώνα, και οι Πελαγιανοί, που τον ακολούθησαν. Για τη δύναμη της θείας Χάριτος ως της μόνης που σώζει τον άνθρωπο αποφάνθηκαν καταπολεμώντας τον Πελάγιο δύο σπουδαίοι Πατέρες της Δυτικής Εκκλησίας, ο ιερός Αυγουστίνος και ο Ιερώνυμος, ζητώντας την αποκήρυξη της εσφαλμένης διδασκαλίας του Πελαγίου.

Ωστόσο, σύνολη η Εκκλησία, αφού βάδισε τη μέση οδό, κήρυξε και τις δύο πλευρές λανθασμένες και δογμάτισε ότι «η σωτηρία του ανθρώπου κατορθώνεται με τη θεία Χάρη και με τη θέληση και τη συνεργασία του ιδίου».

Η γνώμη της Εκκλησίας είναι η μόνη ορθή και σύμφωνη με τις Άγιες Γραφές. Από αυτές τις Άγιες Γραφές παρουσιάζεται ότι απαιτούνται και τα δύο, και η Χάρη και η συγκατάθεση του ανθρώπου, για τη σωτηρία του.

Από τα ίδια τα λόγια του Σωτήρα θεωρείται δεδομένη η ανάγκη συνυπάρξεως και των δύο.

Ο Κύριος ερχόμενος για τη σωτηρία του ανθρώπινου γένους, δεν τους έσωζε όλους, παρόλο που ήθελε να σωθούν όλοι και να έλθουν στην επίγνωση της αλήθειας, αλλά μόνο αυτούς που τον ακολουθούσαν· γι’ αυτό όταν κήρυττε τους έλεγε: «όποιος θέλει να με ακολουθήσει, πρέπει να απαρνηθεί τον εαυτό του» για τη σωτηρία απαιτούσε αυταπάρνηση, η οποία είναι αδύνατον να συμβεί δίχως τη συγκατάθεση και την ατομική θέληση.

Επίσης, κηρύττει σ’ αυτούς που αποδέχονται τη σωτηρία ως προερχόμενη από την εκτέλεση των έργων του νόμου, δηλαδή από την ανθρώπινη θέληση και μόνο, λέγοντας: «Εγώ είμαι η θύρα· από μένα εάν κάποιος εισέλθει θα σωθεί» (Ιωάν. ι’ 9) και «χωρίς εμένα δεν μπορείτε τίποτα να κάνετε» (Ιωάν. ιε΄ 5), από τα οποία φανερώνεται η ανάγκη της συνυπάρξεως αμφοτέρων.

Στη σωτηρία λοιπόν του ανθρώπου συνεργούν συγχρόνως και η Χάρη του Θεού και η θέληση του ανθρώπου.

Η μεν Χάρη του Θεού προσκαλεί, διαφωτίζει τον νου και την καρδιά, η δε θέληση συνεργεί στη διάνοιξη των οφθαλμών και την κάθαρση της καρδιάς. Η σωτηρία λοιπόν ξεκινάει από τη Χάρη, μορφοποιείται από τη θέληση και τελειοποιείται από τη Χάρη η οποία τη στεφανώνει.

Η παραβολή του Σπορέα είναι πρόσφορο παράδειγμα. Ο σπορέας έσπειρε, η αγαθή γη δέχθηκε, ο δε Θεός αύξησε και ευλόγησε. Ώστε είναι ανάγκη να θέλουμε να σωθούμε, για να σωθούμε από τη Χάρη του Θεού.

 

Απόσπασμα από το βιβλίο του Αγίου Νεκταρίου, «Περί επιμελείας ψυχής», των εκδόσεων Άθως. Απόδοση στα Νέα Ελληνικά Ευανθία Χατζή, επιμέλεια κειμένου, επίμετρο Γιώργος Μπάρλας.

https://www.pemptousia.gr/2024/05/sti-sotiria-tou-anthropou-sinergoun-sigchronos-ke-i-chari-tou-theou-ke-i-thelisi-tou-anthropou/

Είναι φυσικό να φεύγει ένας άνθρωπος από τόν κόσμο και να γίνεται μοναχός;

 

Ο όρος «πατήρ και διδάσκαλος [της Εκκλησίας]»

Μεγάλος αριθμός εκλεκτών μελών της Εκκλησίας χαρακτηρίζονται πατέρες ή άγιοι πατέρες ή όσιοι πατέρες. Αυτοί είναι όσοι διακρίθηκαν σε αγιότητα, οσιότητα, διαποίμανση των πιστών, αλλά και όσοι απλώς είναι κληρικοί, όσοι δηλαδή πάντοτε -και σήμερα- αναλαμβάνουν την ευθύνη της πνευματικής προκοπής των πιστών. Η Εκκλησία διέκρινε (ξεχώρισε) λίγους από τους πολλούς πατέρες και τουι ωνόμασε τιμητικά Πατέρες και Διδασκάλους. Με τον όρο αυτό ένωσε δύο εξαιρετικής σημασίας λειτουργήματα σ’ ένα πρόσωπο, το οποίο έτσι έλαβε την πρώτη θέση στους κόλπους της. Τα λειτουργήματα αυτά είναι: α) του ποιμένα, που αναγεννά και κατευθύνει πνευματικά τους πιστούς, που συνδέει αυτούς με το Σωτήρα Χριστό διά του αγίου Πνεύματος, που κηρύττει το Ευαγγέλιο, που τελεί τα μυστήρια της Εκκλησίας και που καλείται για όλ’ αύτά «πατήρ». β) του διδασκάλου, που έχει το ειδικό χάρισμα και άρα το ειδικό προνόμιο και την ειδική ευθύνη να διδάσκη και να ερμηνεύη στους πιστούς την αλήθεια του Θεού, καθώς και να αντιμετωπίζη αυτός κατ’ εξοχήν τα μεγάλα προβλήματα και τις ισχυρές θεολογικές κρίσεις στην Εκκλησία.

Πρέπει όμως να σημειώσωμε ότι τα ιερά εκείνα πρόσωπα, που συγκέντρωσαν τα δύο λειτουργήματα του ποιμένα και του διδασκάλου, συνηθέστατα ονομάζονται απλώς Πατέρες της Εκκλησίας αντί πληρέστερα Πατέρες και Διδάσκαλοι της Εκκλησίας. Τη συνήθεια τούτη ακολουθούμε και μεις.

Την ονομασία, τη σύντομη και την πλήρη, μπορεί κανείς να βρη στα παντός είδους εκκλησιαστικά κείμενα: συνοδικές αποφάσεις (Γ’, Δ’, Ε’, ΣΤ’ και Ζ’ οικουμενικών Συνόδων), κείμενα και Ομολογίες Πατέρων (π.χ. Ιωάν. Δαμασκηνού, Έκθεσις ορθοδόξου πίστεως 90· Μάρκου Ευγενικού : «Τας δε των δυτικών Πατέρων και διδασκάλων φωνάς…..», βλ. Patrοlοgia Οrientalis, XVII, 435-442 · και Καρμίρη, Ι, 423), κείμενα εκκλησιαστικών συγγραφέων (π.χ. Κλήμεντα του Αλεξανδρέα, Στρωματείς Α 1, ΒΕΠ 7, 234), ανώνυμα έργα (Αποστολικαί Διαταγαί Β 26), λειτουργικά και αγιολογικά κείμενα, προπαντός δε υμνολογικά (π.χ. ο Γρηγόριος Θεολόγος υμνείται ως «μέγας διδάσκαλος της εκκλησίας του Χριστού», βλ. Στιχηρό εσπερινού 25ης Ιανουαρίου. Τον ίδιο χαρακτηρισμό συναντάμε και για το Μ. Αθανάσιο στην ε’, Ωδή της l8ης Ιανουαρίου. Ο Κύριλλος Αλεξανδρείας χαρακτηρίζεται «νομεύς» ( =ποιμήν) και διδάσκαλος σοφός της Εκκλησίας», βλ. Ωδή η’ 9ης Ιουν.). Η αφετηρία δε της μεγάλης σημασίας, την οποία η Εκκλησία έδωσε στο πρόσωπο και το έργο του πνευματικού πατέρα, πρέπει να αναζητηθή στον απόστολο Παύλο που θέλει αυτόν αναγεννητή εν Χριστώ των ανθρώπων: «Ουκ εντρέπων υμάς γράφω ταύτα, αλλ’ ώς τέκνα μου αγαπητά νουθετών. Εάν γαρ μυρίους παιδαγωγούς έχητε εν Χριστώ, αλλ’ ου πολλούς πατέρας· εν γαρ Χριστώ Ιησού διά του Ευαγγελίου εγώ υμάς εγέννησα. Παρακαλώ ουν υμάς, μιμηταί μου γίνεσθε» (Α’ Κορ. δ’ 14-16). Μετά το παύλειο τούτο χωρίο κατανοούμε την απολυτότητα και τις μεγάλες διαστάσεις κειμένου των Αποστολικών Διαταγών (Β 26), που αναφέραμε ήδη: «Ούτος διδάσκαλος ευσεβείας, ούτος μετά Θεόν πατήρ υμών, δι’ ύδατος και Πνεύματος αναγεννήσας υμάς».

Η Εκκλησία έχει σαφή συνείδηση της διαφοράς που υπάρχει μεταξύι των αναρίθμητων πατέρων και των ολίγων Πατέρων και Διδασκάλων της. Τούτο φαίνεται όχι μόνο από την εξαιρετικά μεγάλη τιμή και τον απέραντο σεβασμό που αποδίδει στους τελευταίους, αλλά και από το λεκτικό τρόπο που χρησιμοποιεί όταν αναφέρεται σ’ αυτούς : Πατέρες και Διδάσκαλοι δηλαδή είναι οί «διαπρέψαντες» άνδρες της Εκκλησίας, που έγιναν «φωστήρες εν κόσμω», που τα «θεοπαράδοτα συγγράμματα και δόγματά» τους θεσπίζεται να φυλάσσωνται και να υιοθετούνται, που αναγνωρίστηκαν «έγκριτοι Πατέρες».

Βλ. την Πενθέκτη Οικ. Σύνοδο, η οποία στην απόφασή της, αφού δηλώσει ποιές παλαιές Συνόδους και αποφάσεις της Εκκλησίας επικυρώνει, γράφει: «και συνελόντα φάναι πάντων των εν τη Εκκλησία του Θεού διαπρεψάντων ανδρών, οι γεγόνασι φωστήρες εν κόσμω λόγοv ζωής επέχοντες, την πίστιν κρατείν βεβαίαν και μέχρι συντελείας του αιώνος ασάλευτον διαμένειν θεσπίζομεν και τα αυτών θεοπαράδοτα συγγράμματά τε και δόγματα πάντας αποβαλλόμενοί τε και αναθεματίζοντες, ους απέβαλον και ανεθεμάτισαν» (Καρμίρη, Ι, 229). Η συνοδική αυτή μαρτυρία έχει ιδιαίτερη αξία και είναι πολύ ενδεικτική, γιατί δεν αφορά στους συνοδικούς πατέρες, αλλά μόνο σε όσους διέπρεψαν σε συγγράμματα και σε δόγματα, δηλ. στη θεολογική διδασκαλία. Βλ. ακόμη το Συνοδικό της Ορθοδοξίας (γ’) και τον Τόμο της Συνόδου του έτους 1351 (Καρμίρη, Ι, 382 και 415) για τον όρο «πρόκριτοι».

Η σύγχρονη θεολογική έρευνα, συχνά μάλιστα και η ορθόδοξη, δεν προβαίνει στη διάκριση που μας απασχολεί εδώ. Τούτο έχει σαν αποτέλεσμα την πλήρη αδυναμία να εισέλθη στο έσχατο βάθος του ιερού γεγονότος Πατήρ και Διδάσκαλος, να κατανοήση αυτό, να το ερμηνεύση, να το αξιολογήση και να το εντάξη σωστά στην όλη πορεία της θεολογίας και της Εκκλησίας. Η σχεδόν ισοπέδωση των Πατέρων και Διδασκάλων με τους πολλούς αγίους πατέρες και εκκλησιαστικούς συγγραφείς προδίδει ακόμη και την έλλειψη της σπουδαίας για τον πιστό και τον επιστήμονα αρετής της «διακρίσεως», που χαρακτηρίζει τον πνευματικό άνθρωπο, σύμφωνα με τον Γρηγόριο Νύσσης. Η μη διάκριση αυτή έχει συνέπεια και την εγκατάλειψη του όρου-τίτλου «Πατρολογία» από τις μετώπες των επιστημονικών εγχειριδίων, που ασχολούνται ακριβώς με τους Πατέρες και Διδ. της Εκκλησίας, αλλά βέβαια και με τους λοιπούς εκκλησιαστικούς συγγραφείς. Έτσι χρησιμοποιούνται οι τίτλοι «χριστιανική γραμματεία» ή «εκκλησιαστική γραμματεία», που αποπροσανατολίζουν κυριολεκτικά το θεολόγο από τον καίριο σκοπό της Πατρολογίας. Φυσικά το τελευταίο τούτο ισχύει και για τους επιστήμονες εκείνους, που, ενώ διατηρούν τον τίτλο Πατρολογία, δεν κάνουν τη δέουσα διάκριση μεταξύ Πατρός-Διδ. και συγγραφέων εκκλησιαστικών.

Όσα όμως διατυπώνομε περί Πατρ.-Διδ. δε σημαίνουν και υποτίμηση των μεγάλων εκείνων ανδρών της Εκκλησίας, που με την ποιμαντική τους φροντίδα (αγ. Σπυρίδων) ή τον ασκητικό τους αγώνα (Μ.Αντώνιος) αγίασαν κι έγιναν φωτεινά παραδείγματα. Τα εκλεκτά αυτά μέλη της Εκκλησίας έφθασαν κάποτε να γίνουν και θεόπτες, τους χαρίσθηκαν εμπειρίες θείες και άρρητες, έζησαν την αλήθεια σε θαυμαστό βάθος, καθώς γνωρίζομε από μαρτυρίες. Όλα όμως τα θεία αυτά χαρίσματα δεν τα έκαμαν «λόγο», για να έχωμε θεολογία, ούτε και τους δόθηκαν για να γίνουν θεολογία χάριν της όλης Εκκλησίας, όταν αυτή περνούσε κρίση ή δοκίμαζε αμφιβολία σχετικά με την πίστη και τη σωτηρία. Οι άγιοι δηλαδή και οι συγγραφείς γενικά της Εκκλησίας δεν είναι κατ’ ανάγκην λιγώτερο άγιοι ή λιγώτερο ορθόδοξοι από τους Πατρ.-Διδ., απλώς δεν έχουν το χάρισμα του Πατρός και Διδασκάλου.

Η ορθή προσέγγιση του ιερού και θείου γεγονότος «Πατήρ και διδάσκαλος» απαιτεί να εξετάσωμε τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία δημιουργίας και αναδείξεως ενός μέλους της Εκκλησίας σε Πατέρα και Διδάσκαλό της. Στην εξέταση αυτή προβαίνομε αμέσως, θεωρώντας τη σχετική προβληματολογία στο πλαίσιο της όλης πορείας της Εκκλησίας.

Πηγή:  Στ. Παπαδόπουλος, Πατρολογία, τ. Α’, Αθήνα 1982

https://www.pemptousia.gr/2012/07/o-oros-patir-ke-didaskalos-tis-ekkli/

"Η Θεία Λειτουργία ως Θυσία Μυστική και Ανάμνηση του Απολυτρωτικού Πάθους και της Αναστάσεως του Χριστού". (Θεοφ. Ταλαντίου κ. Καλλινίκου)

ΠΗΓΗ:Práticas Ortodoxas GOC

π. Αθανάσιος Μυτιληναίος, Περί του υπολογισμού της Γεννήσεως και της Βαπτίσεως του Κυρίου

 

Μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου

Απαντήσεις επί αποριών ανδρών- γυναικών

Απορία 251^η:

«Πώς κατέληξαν και με ποιον τρόπο οι Πατέρες υπελόγισαν ότι η Γέννησις του Χριστού έγινε την 25^η Δεκεμβρίου και η Βάπτισή Του την 6^η Ιανουαρίου;»

      Μάλιστα. Προσέξτε. Καταρχάς να μιλήσω από το τελευταίο σημείον, με την 25^η που γιορτάζουμε την Γέννησιν, του Δεκεμβρίου και την 6^η Ιανουαρίου που γιορτάζομε την Βάπτισιν του Χριστού. Φυσικά, πότε ο Χριστός εβαπτίσθη δεν το γνωρίζομε. Αναμφισβήτητα. Είναι όμως στη δικαιοδοσία της Εκκλησίας να κάνει τις γιορτές της. Αν μεν έχει κάποιους λόγους που να στηρίζεται στον χρόνο, στον χρόνο που ορίζεται· αν όχι, τότε εκείνη κρίνει πώς θα τοποθετήσει τις γιορτές. Έτσι έχει ένα κύκλο εορτών. Προσέξτε τι είπα. Κύκλο εορτών· που αρχίζομε με την Γέννηση και καταλήγομε στα Θεοφάνεια. Κι αυτός ο κύκλος είναι δώδεκα ημέρες. Όπως έχομε και τον κύκλο του Πάσχα. Έτσι τοποθετούν οι Πατέρες στις 6 Ιανουαρίου την Βάπτισιν του Χριστού, χωρίς αυτό να είναι απαραίτητο να ήτανε στις 6 Ιανουαρίου. Κι ακόμη, πιστεύω αυτό το καταλαβαίνει κανείς, μπορεί, ας πούμε, 15 Αυγούστου να γιορτάσομε την Κοίμηση της Θεοτόκου και εις τις 20 Αυγούστου να γιορτάσομε την Γέννηση της Θεοτόκου. Θα ΄λεγε κανένας: «Μα πού, πώς;». Είναι πολύ απλό, είναι πάρα πολύ απλό. Πόσο απλό; Αν εγώ γεννήθηκα 15 Αυγούστου, πέθανα στις 20 Αυγούστου. Ή αν πέθανα στις 15 Αυγούστου, γεννήθηκα στις 20 Αυγούστου, ύστερα από κάποιους ετησίους κύκλους, είναι πάρα πολύ φυσικό.

    Πάντως, μην πει κανένας ότι ο Χριστός γεννήθηκε 25^η Δεκεμβρίου… πότε μεγάλωσε; Λέει ένα τροπάριο των ημερών της Βαπτίσεως: «Πότε», λέει, «Κύριε σε είδαμεν να γεννάσαι, νήπιον και τώρα Σε βλέπομεν τέλειον άνδρα να βαπτίζεσαι;». Μην πάει το μυαλό σας ότι ξαφνικά μεγάλωσε και μέσα στο δωδεκαήμερο βαφτίστηκε κιόλας. Όχι. Πέρασαν 30 χρόνια, αν το θέλετε. Γιατί ο Ιησούς ήτο «ὡσεὶ ἐτῶν τριάκοντα» όταν εβαπτίσθη. Το αντιλαμβανόμεθα αυτό. Αυτά για το δεύτερο μέρος της απορίας.

      Για το πρώτο μέρος, αλήθεια, πότε γεννήθηκε ο Χριστός; Χειμώνας; Καλοκαίρι; 25 Δεκεμβρίου είναι μία ημερομηνία αυθαίρετη; Μήπως, όπως λέγεται, ότι επειδή τότε γιόρταζαν τα λεγόμενα «Κρόνια» οι ειδωλολάτραι; Και ξέρετε ότι 23 Δεκεμβρίου έχομε την μικρότερη μέρα, ε; 22 Δεκεμβρίου, 23 αρχίζει να μεγαλώνει η ημέρα. Κι όπως έχομε πει στα κατά Δευτέραν θέματα για την λατρείαν της γονιμότητος, ότι γιόρταζαν τα Κρόνια προς τιμήν του Κρόνου με το ξεκίνημα του μεγαλώματος της ημέρας. Δηλαδή καθαρά ειδωλολατρική γιορτή, εορτή της γονιμότητος, της βλαστήσεως κ.λπ. Έτσι εγίνοντο δε και οργιαστικές γιορτές. Λέγεται ότι αυτά που λέμε σήμερα Καρνάβαλος, ήσαν τοποθετημένες αυτές οι γιορτές τότε, αυτό που λέμε στην περίοδο των Χριστουγέννων. Και η Εκκλησία για να φέρει ένα αντιστάθμισμα, έβαλε στις 25 Δεκεμβρίου, αφού τελείωνε και η Σαρακοστή της, έβαλε την εορτή της Γεννήσεως του Χριστού. Όλα μπορεί να είναι καλά, όλα αποδεκτά, αλλά τι λέτε; Ακούστε.

     Δεν θυμούμαι, γιατί αυτά, πολλές φορές δεν έχω και καιρό να κοιτάξω περισσότερο, μην ξεχνάτε ότι η απάντηση σε μία απορία, αποτελεί μία ξεχωριστή ομιλία. Έχετε αντίρρηση γι'αυτό; Πρέπει κανείς να ψάξει, να ψάξει, να ψάξει να βρει περισσότερα πράγματα. Και καμιά φορά άμα έχω καιρό ψάχνω. Αν δεν έχω όμως καιρό, ό,τι θυμούμαι. Εξάλλου αυτή είναι και η έννοια της λύσεως των αποριών. Γιατί αλλιώτικα θα κάναμε ειδικά θέματα, ειδικά μαθήματα. Λοιπόν, είχα διαβάσει μία ομιλία του Ιερού Χρυσοστόμου «Εἰς τὴν τοῦ Χριστοῦ Γέννησιν». Αν έχετε τα Άπαντα του Χρυσοστόμου μπορείτε να την βρείτε και θα μείνετε έκπληκτοι για εκείνα τα οποία γράφει. Ακούστε πώς:

     Αναφέρεται εις τον Ζαχαρία και στην Ελισάβετ, τους γονείς του Ιωάννου. Ο Ζαχαρίας ήτο αρχιερεύς. Βρίσκει πότε ήταν η εφημερία του. Αφού λοιπόν βρίσκει αυτό - λεπτομέρειες που θα εκπλαγείτε- γεννήθηκε ο Ιωάννης… Βεβαίως εννέα μήνες εκυοφορήθη. Η διαφορά του Χριστού από τον Ιωάννη είναι τρεις μήνες. Αφού λοιπόν βρήκαμε την ιστορία του Ιωάννου, κατόπιν με υπολογισμό βρίσκομε ότι πράγματι ο Χριστός γεννήθηκε 25 Δεκεμβρίου. Όχι Δεκέμβριο, αλλά και 25 Δεκεμβρίου. Ακόμη, μας αναφέρει, σας είπα με ποιον τρόπο, ξεκινάει έμμεσα από την χρονολόγηση του Ιωάννου πού γεννήθηκε κα πότε ήταν η εφημερία του Ζαχαρίου του πατρός του κ.ο.κ. Κατόπιν είπε και το εξής: Διετηρούντο αρχεία. Τότε δεν έγινε η απογραφή; Έγινε απογραφή, το θυμόσαστε. Στις ημέρες του Αυγούστου Καίσαρος και ο Ιωσήφ πήγε με την Θεοτόκο να απογραφούν εις Βηθλεέμ. Βεβαίως απεγράφη και ο Ιησούς. «Ἀπεγράφετο ποτέ...» κ.λπ. λέει ένα τροπάριο των ημερών. Απεγράφη ο Ιησούς. Μπήκε μέσα εις τους καταλόγους. Ποιους καταλόγους; Τους φορολογικούς. Διότι ο σκοπός της απογραφής ήταν κυριότατα φορολογικός […][Δεν έχει σωθεί σε αυτό το σημείο η ομιλία του μακαριστού γέροντος] να κάνει αναλύσεις και αναλύσεις. Και λέει τώρα ο Ιερός Χρυσόστομος, ότι το αρχείον της εποχής στη Ρώμη εσώζετο. Και άνθρωποι ειδικοί, Χριστιανοί, έψαξαν και βρήκαν ότι ο Χριστός εγεννήθη την 25^η Δεκεμβρίου.

     Να σας πω και τούτο. Γι’ αυτόν τον λόγο ακριβώς… αυτή δε η έρευνα στο αρχείο δεν έγινε τον 5^ο αιώνα που είναι ο Χρυσόστομος. Έγινε πολύ, πολύ, πολύ πιο μπροστά. Γι'αυτό τον λόγο η γιορτή των Χριστουγέννων, λίαν πρωίμως εορτάζετο, εις την Ρώμην, εις την Δύσιν. Και η Γέννησις του Χριστού στην Ανατολή δεν εορτάζετο. Για πρώτη φορά εορτάστηκε στις ημέρες του Ιερού Χρυσοστόμου, 5^ος αιών.

       Όλα αυτά λοιπόν που σας είπα, τα αναφέρει ο Ιερός Χρυσόστομος και συνεπώς ο Χριστός γεννήθηκε κατά μήνα Δεκέμβριον και μάλιστα τονίζει, 25^η Δεκεμβρίου. Διότι τότε γιόρταζαν και εις την Ρώμην 25^η Δεκεμβρίου.

   Και αυτή η απορία, αγαπητοί μου, δεν ξέρω αν σας βοηθούν αυτά, έχουν όμως μία αξία όλα. [Πέρασε η ώρα λίγο, κατέφθασε κι ο σεβασμιώτατος, ναι, δεν ξέρω να πρέπει να συνεχίσω. Ναι, καλά].

              ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ

  και με απροσμέτρητη ευγνωμοσύνη στον πνευματικό μας καθοδηγητή μακαριστό γέροντα Αθανάσιο Μυτιληναίο,

  ψηφιοποίηση και επιμέλεια της απομαγνητοφωνημένης απαντήσεως:Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος

ΠΗΓΕΣ:

·       Απομαγνητοφωνημένη ομιλία δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.

·       https://www.arnion.gr/mp3/omilies/p_athanasios/apanthseis_aporivn/apanthseis_aporivn_251.mp3

https://aktines.blogspot.com/2023/12/blog-post_501.html

Ἡ ἀμφίεσις τῶν χριστιανῶν

 

ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑΙ ΔΙΔΑΧΑΙ

Ἡ ἀμφίεσις τῶν χριστιανῶν

  «Ὡσαύτως καὶ τὰς γυναῖκας ἐν καταστολῇ κοσµίῳ, µετὰ αἰδοῦς καὶ σωφροσύνης κοσµεῖν ἑαυτάς, µὴ ἐν πλέγµασιν ἢ χρυσῷ ἢ µαργαρίταις ἢ ἱµατισµῷ πολυτελεῖ» (Α΄ Τιμ. β΄, 9). (Δηλ.: Τὸ ἴδιο θέλω καὶ αἱ γυναῖκες νὰ προσεύχωνται µὲ ἐνδυµασίαν σεµνήν, νὰ στολίζουν τὸν ἑαυτόν τους µὲ συστολὴν καὶ σωφροσύνην, ὄχι µὲ φιλάρεσκα πλεξίµατα τῶν µαλλιῶν τους ἢ µὲ χρυσᾶ ἢ µαργαριταρένια κοσµήµατα ἢ µὲ ροῦχα πολυτελῆ).

  Ὁ Ἅγιος Ἰσίδωρος ὁ Πηλουσιώτης γράφει σὲ κάποια Θεανὼ τὰ ἑξῆς πολὺ σημαντικά: «Ἡ ἀγάπη σου στὰ κοσμήματα, ἡ λαμπρότητα τῶν πολύτιμων λίθων καὶ μαζὶ μ’ αὐτὰ καί τό πολύ χρυσάφι, καί τά καλοπλεγμένα μαλλιά, καί τά βαψίματα τῶν ματιῶν καί ὅλη ἡ τέχνη τῆς ὀμορφιᾶς καί ἡ σπουδή σου σ’ αὐτά, ὅπως πληροφοροῦμαι, ἔρχονται σ’ ἀντίθεση μέ τή σεμνότητα τοῦ μέτρου καί τήν προσβάλλουν, ἀλλά καί δείχνουν πώς ἀκόμα μέσα σου λυσσοῦνε τά πάθη. Ἐάν λοιπόν, ξέχασες τήν ὑπόσχεσή σου, μέ τήν ἐπιστολή μου αὐτή σοῦ τήν ὑπενθυμίζω…».

  Γιά τίς ἀπρόσεκτες γυναῖκες, πού τολμοῦν νά μεταφέρουν τόν καλλωπισμό τους καί κατά τήν ὥρα τῆς λατρείας, λέγει ὁ ἱ. Χρυσόστομος: “Τή στιγμή πού ὁ Παῦλος συμβουλεύει τίς γυναῖκες νά μή καλλωπίζωνται και νά μή ντύνωνται κοσμικά, ἐσύ ἔρχεσαι νά προσευχηθῆς στό Θεό ὁλοστόλιστη μέ τά χρυσαφικά σου; Μήπως ἦλθες γιά νά χορέψης; Μήπως ἦλθες γιά γαμήλια διασκέδαση; Μήπως ἦλθες γιά πανηγύρι; Πέταξε μακριά αὐτή τήν ὑποκριτική ἀμφίεση. Αὐτά εἶναι γνωρίσματα καί ἐμφανίσεις τῶν γελωτοποιῶν καί τῶν χορευτῶν.Μή μιμεῖσαι τίς πόρνες…”».

  Καὶ ὄχι μόνο στολίδια, ἀλλὰ ἀλλάξανε καὶ τὴν ἐνδυμασία, βάζοντες οἱ γυναῖκες ἀνδρικὰ ἐνδύματα καὶ ἄνδρες γυναικεῖα. Δυστυχῶς ὅλα αὐτὰ ὁδηγοῦν στὸν λεγόμενο «ἑρμαφροδιτισμό».

  «Τὰ δι’ ἄκραν ἀκολασίαν γενόμενα», σχολιάζει ὁ ἱερὸς ἑρμηνευτὴς Θεοδώρητος. Διότι, συνεχίζει, «καὶ ἄνδρες παρανομίᾳ συζῶντες γυναικῶν ἐσθήματα (=φορέματα) περιβάλλονται, καὶ γυναῖκες ὡσαύτως λαγνείᾳ συντεθραμμέναι (= ἀναθρεμμένες μέσα στὴν ἀκολασία), τὰ (ἐνδύματα τῶν) ἀνδρῶν ἀμφιέννυνται (=ἐνδύονται). Ἀκολασία, λαγνεία, παρανομία, ἠθικὴ καὶ φυσικὴ διαστροφή. Ἐσχάτη ἀλαζονεία καὶ ὕβρις πρὸς τὸν Ἅγιο Θεό.

*  *  *

  Στὴν Πατρίδα μας ἐδῶ καὶ λίγο καιρὸ ἰσχύει νόμος περὶ «νομικῆς ἀναγνώρισης ταυτότητας φύλου» καὶ ἐπιλογῆς φύλου. Τὸ μέγεθος τῆς ἀκολασίας καὶ τῆς ὕβρεως πρὸς τὸν Θεὸ οὔτε κἄν εἶναι δυνατὸν νὰ προσμετρηθῆ. Καὶ μόνον οἱ λέξεις τῆς ἐπικεφαλίδας τοῦ νόμου δεικνύουν τὴ φρίκη τοῦ ἐγχειρήματος.

  Ἆραγε τὰ λόγια τοῦ παντοκράτορος Κυρίου διὰ στόματος Σοφονίου, τοῦ θείου Προφήτου, εἶναι ἱκανὰ νὰ ἐμβάλλουν σὲ φόβο τὴν ψυχή μας καὶ νὰ μᾶς ὁδηγήσουν σὲ ἀλλαγὴ πλεύσεως;

  «Καὶ ἐκδικήσω… ἐπὶ πάντας τοὺς ἐνδεδυμένους ἐνδύματα ἀλλότρια» (Σοφον. α΄ 8).Ἵλεως γενοῦ, Κύριε…

  • Ἀναφέρεται στὸ βιβλίο Χαρίσματα καὶ χαρισματοῦχοι.

  «Κάποτε, διηγεῖται ὁ ἐπίσκοπος Κύρου Θεοδώρητος (393-460), ἡ μητέρα μου ἔπαθε στὸ ἕνα της μάτι κάποια ἀσθένεια ποὺ ἡ ἐπιστήμη δὲν μπόρεσε νὰ θεραπεύση. Οἱ γιατροὶ δὲν παρέλειψαν καμμιὰ μέθοδο, ἀλλὰ δὲν εἶχαν κανένα θετικὸ ἀποτέλεσμα.

  Τότε τὴν ἐπισκέφθηκε κάποια φίλη της καὶ τῆς μίλησε γιὰ τὸν Ὅσιο Πέτρο τόν Ἡσυχαστή. Τὴν πληροφόρησε πὼς καὶ ἡ γυναίκα τοῦ κυβερνήτη τῆς Ἀνατολῆς εἶχε πάθει ἀκριβῶς τὴν ἴδια ἀρρώστια κι ἐκεῖνος τὴν ἔκανε καλὰ μὲ προσευχὴ καὶ σταύρωμα.

  Τὸ ἄκουσε ἡ μητέρα μου καὶ παρευθὺς ἔτρεξε στὸν ἄνθρωπο τοῦ Θεοῦ. Σὰν κοσμικὴ γυναῖκα ποὺ ἦταν φοροῦσε βραχιόλια, περιδέραια κι ἄλλα χρυσαφικά, καὶ μεταξωτὸ φόρεμα πλουμιστὸ μὲ κεντίδια. Μέχρι τότε δὲν γνώριζε τὴν πνευματικὴ ζωή. Ἦταν στὸ ἄνθος τῆς ἡλικίας της κι ἀκολουθοῦσε τὴ μόδα.

  Ὁ ὅσιος μόλις τὴν εἶδε, θεράπευσε πρῶτα τὴν ἀρρώστια τῆς ἐπιδείξεως, λέγοντάς της:

 – Ἂν ἕνας μεγαλοφυὴς ζωγράφος, ἐξασκημένος πολὺ καλὰ στὴν τέχνη, ἔφτιαχνε ἕνα ὡραῖο πίνακα καὶ ἐρχόταν κάποιος ἄλλος ἀδαὴς καὶ κατηγοροῦσε τὸν μεγάλο καλλιτέχνη καὶ ἀλλοίωνε τὸ δημιούργημά του καὶ πρόσθετε στὰ φρύδια καὶ στὰ βλέφαρα πιὸ μακριὲς γραμμές, ἂν ἔκανε τὸ πρόσωπο πιὸ λευκὸ κι ἂν πρόσθετε κι ἄλλο ἀκόμα κόκκινο στὰ μάγουλα, δὲν σοῦ φαίνεται πὼς θὰ εἶχε δίκιο ὁ πρῶτος ζωγράφος νὰ ἀγανακτήση; Λοιπόν, ἔτσι καὶ ὁ Δημιουργὸς τῶν ὅλων καὶ Πλάστης μας ἀγανακτεῖ, ὅταν ἐσεῖς οἱ γυναῖκες κατηγορεῖτε τὴν ἀνέκφραστη ἐκείνη σοφία μὲ ἀμάθεια. Δὲν θὰ βάζατε στὸ πρόσωπό σας τὸ κόκκινο, τὸ ἄσπρο καὶ τὸ μαῦρο χρῶμα, ἂν δὲν πιστεύατε πὼς χρειάζεται ἡ προσθήκη αὐτή. Ἔτσι φανερώνετε ὅτι ἀμφιβάλλετε γιὰ τὴ σοφία καὶ τὴ δύναμη τοῦ Δημιουργοῦ. Πρέπει ὅμως νὰ ξέρετε πὼς ὁ Θεὸς ἔχει τὴ σοφία καὶ τὴ δύναμη νὰ κάνη σωστὰ κάθε τι. Καὶ μοιράζοντας σ’ ὅλους ἐκεῖνα, ποὺ ὠφελοῦν τὸν καθένα, δὲν δίνει ὅσα ζημιώνουν. Μὴ καταστρέφετε λοιπὸν τὴν εἰκόνα τοῦ Θεοῦ. Οὔτε νὰ ἐπιχειρῆτε νὰ προσθέσετε ἐκεῖνα, ποὺ ὁ Σοφὸς δὲν ἔδωσε, οὔτε νὰ ἐπιδιώκετε τὴν ψεύτικη αὐτὴ ὀμορφιά, ποὺ διαφθείρει καὶ τὶς φρόνιμες, γιατί προκαλεῖ πονηροὺς λογισμοὺς σ’ ἐκείνους ποὺ τὶς βλέπουν.

  Ἄκουσε ὅλα αὐτὰ ἡ καλοπροαίρετη μητέρα μου καὶ θαύμασε τὴ σοφία τοῦ Ἁγίου. Ἔπεσε μετὰ στὰ πόδια του καὶ τὸν παρακάλεσε νὰ γιατρέψη τὸ μάτι της.

  Ἐκεῖνος τότε τῆς εἶπε πὼς εἶναι ἄνθρωπος κι ἔχει τὴν ἴδια μ’ αὐτὴ φύση, καὶ πὼς σηκώνει μεγάλο βάρος ἁμαρτιῶν καὶ γι’ αὐτὸ δὲν ἔχει παρρησία μπροστὰ στὸν Θεό. Ἐπειδὴ ὅμως ἡ μητέρα μου ἔκλαιγε καὶ ἔλεγε πὼς δὲν θὰ ἔφευγε ἂν δὲν γιατρευόταν, ὁ γέροντας εἶπε πὼς ὁ Θεὸς εἶναι ἐκεῖνος, ποὺ δίνει τὴ θεραπεία καὶ πάντοτε ἐκπληρώνει τὰ αἰτήματα ἐκείνων ποὺ πιστεύουν σ’ Αὐτόν.

  – Θὰ σοῦ χαρίση, λοιπόν, συνέχισε, τὴν ὑγεία, ὄχι γιατί θὰ κάνη σὲ μένα χάρη, ἀλλὰ γιατί βλέπει τὴ δική σου πίστη.

  Ἔβαλε τὸ χέρι του στὸ μάτι καὶ κάνοντας τὸ σημεῖο τοῦ Σταυροῦ, ἀμέσως τὴ θεράπευσε!

  Ὅταν ἡ μητέρα γύρισε πίσω στὸ σπίτι, ξεπλύθηκε ἀπὸ τὰ φτιασίδια, πέταξε ὅλα τὰ κοσμήματα ποὺ φοροῦσε, καὶ ζοῦσε στὸ ἑξῆς ὅπως τῆς εἶπε ὁ Ὅσιος. Οὔτε πλουμιστὸ φόρεμα φοροῦσε, οὔτε μὲ χρυσὰ στολιζόταν. Κι αὐτὸ γινόταν ἐνῷ ἦταν ἀκόμη νέα, μόλις εἰκοσιτριῶν ἐτῶν. Τόσο πολὺ ὠφελήθηκε ἀπὸ τὴ διδαχὴ τοῦ μεγάλου Πέτρου! Ζητώντας του τὴν θεραπεία τοῦ σώματος, ἀπέκτησε μαζὶ μ’ αὐτὴν καὶ τὴν ὑγεία τῆς ψυχῆς».

Εφημερίδα Ορθόδοξος Τύπος

Ἡ εὐπρέπεια τοῦ Οἴκου Σου

 

ΠΑΤΕΡΙΚΑΙ ΔΙΔΑΧΑΙ

Ἡ εὐπρέπεια τοῦ Οἴκου Σου

  Ἡ ὀπισθάμβωνος εὐχή, ποὺ λέγεται πρὸς στὸ τέλος τῆς θείας Λειτουργίας ἀναφέρει: «Ἁγίασε τοὺς ἀγαπῶντας τὴν εὐπρέπειαν τοῦ οἴκου σου. Σὺ αὐτοὺς ἀντιδόξασον τῇ θεϊκῇ σου δυνάμει καὶ μὴ ἐγκαταλίπῃς ἡμᾶς τοὺς ἐλπίζοντας ἐπὶ σέ».

  Ὁ εὐπρεπισμὸς τοῦ Ἱεροῦ μας Ναοῦ θὰ πρέπη πάντα νὰ εἶναι τὸ πρῶτο μας μέλημα.

  Γιατί ὁ κάθε ἱερὸς Ναὸς κατὰ πρῶτον συμβολίζει τὸ μεγαλεῖο Τοῦ Θεοῦ, καὶ κατά δεύτερον λόγο γνωρίζουμε ἀπὸ τὴν Παλαιά Διαθήκη ὅτι στὸν Θεό προσφέρουμε ὅ,τι καλύτερο ἔχουμε καὶ ὄχι ὅ,τι μᾶς περισσεύει ἤ δὲν μᾶς ἀρέσει.

  Ἄς δοῦμε τί λέει ὁ Ἅγιος Νικόλαος Βελιμίροβιτς, Ἐπίσκοπος Ἀχρίδος, σὲ ἐρώτηση πιστοῦ, ἐὰν ὁ Θεὸς ἀνέχεται τὴν μεγάλη λάμψη καὶ λαμπρότητα τῶν ἐκκλησιῶν του ἀντὶ αὐτὰ νὰ μοιράζωνται στοὺς πτωχούς.

  «Τὴν ἐποχὴ τῆς ἐπιγείου του ζωῆς ὁ Κύριος ἔμπαινε πολλὲς φορές, στὸ ναὸ τοῦ Σολομώντα. Ὅμως ποτὲ δὲν ἐξέφρασε τὴν ἄποψη ὅτι θὰ ἔπρεπε ὅλα αὐτὰ τὰ πλούτη νὰ μοιραστοῦν στοὺς πτωχούς. Ὑπόψη ὅτι ὁ ναὸς αὐτὸς ἦτο στὴν ἐποχή του τὸ ποιὸ σπάνια θαῦμα ἀρχιτεκτονικῆς καὶ πολυτέλειας».

  Καὶ συνεχίζει ὁ Ἅγιος: «Ἀργότερα ὁ Κύριος προέβλεψε τὴν καταστρφοφὴ τοῦ ναοῦ, ὄχι ἐξαιτίας τοῦ χρυσοῦ καὶ τοῦ πλούτου, ἀλλὰ ἐξαιτίας τῶν ἀνθρώπινων ἁμαρτιῶν.

  Θὰ μὲ εὐχαριστοῦσε περισσότερο τὸ ἐνδιαφέρον ποὺ δείχνετε γιὰ τοὺς πτωχοὺς νὰ τὸ δείχνατε μὲ τὴν δική σας περιουσία καὶ ὄχι ἀπὸ τὸν πλούτο τοῦ ναοῦ. Δὲν θὰ ἤθελα νὰ σᾶς δῶ στὴν ἴδια πλευρὰ μὲ τὸν Ἰούδα, ποὺ ἔδειξε δῆθεν τὴν εὐαισθησία του γιὰ τοὺς πτωχούς, θεωρώντας σπατάλη τὴν προσφορὰ τῆς γυναικός, ποὺ ἄλειψε μὲ μύρο τοὺς πόδας Τοῦ Ἰησοῦ.

  Ὅσοι ἔχουν τὸν Χριστὸ μέσα τους προσφέρουν ὅλη αὐτὴ τὴν λάμψη στὶς ἐκκλησίες καὶ βοηθοῦν καὶ τοὺς πτωχούς. Ἐκεῖνοι ποὺ δὲν ἔχουν τὸν Χριστὸ μέσα τους θὰ ἤθελαν νὰ πάρουν ἀπὸ τὴν ἐκκλησία καὶ νὰ δώσουν στοὺς πτωχούς, γιὰ νὰ μὴ δίνουν τὰ δικά τους καὶ νὰ μὴ τοὺς ἐνοχλοῦν οἱ πτωχοί».

  Βλέπουμε λοιπὸν ἐδῶ τὴν ἄποψη τοῦ Ἁγίου γιὰ τὴν λαμπρότητα τῶν Ἱερῶν μας Ναῶν.

  Παρακαλοῦμε, λοιπόν, τὸν Θεὸ νὰ ἁγιάση αὐτοὺς ποὺ ἀγαποῦν τὴν εὐπρέπεια τοῦ οἴκου Του. Προφανῶς, ὅσο περισσότερο τὴν ἀγαποῦμε, τόσο μεγαλύτερος γίνεται ὁ ἁγιασμός μας. Ἀλλὰ ἡ ἀγάπη μας γιὰ τὴν Δόξα τοῦ Θεοῦ ἐκφράζεται στὴν πράξη ἀπὸ τὸ πόσο εἴμαστε πρόθυμοι νὰ κοπιάσουμε, γιὰ νὰ καθαρίσουμε τὸν ἑαυτό μας «ἀπὸ παντὸς μολυσμοῦ – ἁμαρτίας σαρκὸς καὶ πνεύματος».

• Τὴν ἀνακαίνιση τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ τὴν ἐπιβραβεύει ὁ Θεός.

  «Ἐπὶ βασιλείας Μιχαὴλ καὶ Θεοδώρας (842), ζοῦσε ἕνας πατρίκιος, Ἀντώνιος, ὁ ὁποῖος εἶχε στὴν Κωνσταντινούπολη, στὴν περιοχὴ Νεωρίου, οἰκία μὲ Ναὸ τῆς Θεοτόκου, ἀπὸ τὸν ὁποῖο εἶχαν ἀφαιρεθῆ οἱ εἰκόνες ἀπὸ τοὺς προηγούμενους εἰκονομάχους βασιλεῖς. Ὁ πατρίκιος ἀνακαίνισε τὸν Ναό, ὅπου πάντοτε ἐτελεῖτο Θεία Λειτουργία, καὶ κάτω ἀπὸ αὐτὸν ἔκτισε λουτρὸ γιὰ θεραπεία. Τὸ Ἅγιο Πνεῦμα ἐπεσκίασε τὸν Ναὸ τῆς Θεοτόκου καὶ ἄρχισαν νὰ γίνονται θεραπεῖες διαφόρων νοσημάτων. Μετὰ ἀπὸ παράκληση τῶν Χριστιανῶν, ἐπέτρεψε γιὰ φιλανθρωπία ὁ πατρίκιος, μία φορὰ τὴν ἑβδομάδα, νὰ λούονται οἱ ἀδελφοὶ στὸ λουτρό, ἰδιαιτέρως οἱ ἀσθενεῖς. Ὅσοι μὲ πίστη λούονταν, θεραπεύονταν. Ὁ Ἀντώνιος, λίγο πρὶν πεθάνη, γιὰ τὴν σωτηρία τῆς ψυχῆς του, ἄφησε τὴν ἐκκλησία καὶ τὸν λουτρὸ στοὺς Χριστιανοὺς τῆς περιοχῆς. Οἱ Χριστιανοὶ ὅμως ἦσαν πτωχοὶ καὶ δὲν μποροῦσαν νὰ ἀνταπεξέλθουν στὰ ἔξοδα τοῦ Ναοῦ καὶ τοῦ λουτροῦ. Ἔτσι αὐτὰ σταδιακὰ παραμελήθηκαν. Ἐπειδὴ οἱ θαυματουργικὲς θεραπεῖες συνεχίζονταν στὸν Ναὸ τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου, συνέχισε νὰ λειτουργῆται ἀπὸ ἕνα μόνον ἱερέα, ὁ ὁποῖος μὲ θαυμαστὸ τρόπο ἐλάμβανε τὰ ἀπαραίτητα γιὰ τὴν διαβίωσή του ἀπὸ τὴν Θεία Χάρη ποὺ σκέπαζε τὸν Ναό.

  Ὁ βασιλιὰς Ρωμανός, ἐπειδὴ ἔκτιζε τὸ παλάτι του, σκεπτόταν νὰ γκρεμίση τὸν Ναὸ τῆς Θεοτόκου καὶ νὰ χρησιμοποιήση τὰ ὑλικά του. Ἡ Ὑπεραγία Θεοτόκος ἐμφανίσθηκε τότε στὸν ἐπιστάτη τοῦ βασιλέως καὶ σὲ ἕνα συγγενῆ του καὶ τοὺς πρόσταξε νὰ μὴ τολμήσουν νὰ γκρεμίσουν τὸν Ναό Της.

  Ὅταν ὁ Ρωμανὸς τὸ ἔμαθε, ἔδωσε ἐντολὴ νὰ ἀνακαινισθῆ ὁ Ναὸς καὶ τὸ λουτρό. Μετὰ τὴν ἀνακαίνιση καὶ τὴν ἐπέκταση τοῦ λουτροῦ, λούσθηκαν ἐκεῖ πρῶτοι οἱ βασιλεῖς Ρωμανός, Κωνσταντῖνος καὶ Χριστόφορος. Εὐχαριστημένοι, ἀπεφάσισαν ἐτήσια χορηγία στὸ λουτρὸ καὶ τὸ χάρισαν στὸ Μοναστήρι τοῦ Ρέκτωρα, γιὰ νὰ φροντίζουν αὐτὸ καὶ τὸν Ναὸ οἱ μοναχοί.

  Πράγματι εὐαρεστεῖται ὁ Θεός, ὅταν φροντίζουμε τοὺς Ἱεροὺς Ναούς.

* * *

  Ὑπάρχουν πολλὲς σχετικὲς εὐχές, ὅπως! «Ὑπὲρ τοῦ ἁγίου Οἴκου τούτου» ἤ «ὑπὲρ τῶν καρποφορούντων καὶ καλλιεργούντων ἐν τῷ ἁγίῳ καὶ πανσέπτῳ ναῷ τούτῳ, κοπιόντων…».

  • Κάποια γυναίκα ἀπὸ τὰ Βόρεια Προάστια τῆς Ἀττικῆς ἦταν ἔγκυος καὶ μάλιστα κατόπιν συστάσεως τοῦ γιατροῦ της ἔμενε στὸ κρεβάτι μὲ προσοχή. Παραμονὲς τῆς ἑορτῆς τοῦ Ἁγίου Νεκταρίου 9 Νοεμβρίου τῆς παρουσιάσθηκε ὁ Ἅγιος Νεκτάριος καὶ τῆς εἶπε νὰ πᾶς «στὸ σπίτι μου» (ἐννοοῦσε τὸν Ἱ. Ν. Ἁγ. Νεκταρίου Ἑκάλης) νὰ βοηθήσεις τὴν κυρία ποὺ ὑπηρετεῖ στὴν καθαριότητα καὶ στὴν τακτοποίηση τῶν πραγμάτων. Στὴν ἀρχὴ δίστασε ἡ γυναίκα καὶ δὲν ἔκανε καμμία κίνηση. Μετὰ πάλι τῆς παρουσιάστηκε καὶ τῆς εἶπε: «πήγαινε νὰ βοηθήσης»· «τῆς ἔδειξε τὸ δρόμο, τὴν πόρτα τοῦ προαυλίου χώρου κ.λπ. καὶ ἐγὼ θὰ σὲ βοηθήσω στὸ παιδί». Πράγματι ἀψήφησε τὶς ἐντολὲς τοῦ γιατροῦ καὶ ὅπως τῆς ὑπέδειξε ὁ Ἅγιος πῆγε στὸν Ἱερὸ Ναὸ βρῆκε τὴν κυρία ποὺ καθάριζε καὶ τῆς εἶπε, ποῦ μπορῶ νὰ βοηθήσω; Ἡ κυρία χωρὶς νὰ γνωρίζη τίποτε τῆς εἶπε νὰ ἀνέβη στὰ παράθυρα καὶ νὰ τὰ καθαρίση. Πράγματι βοήθησε καὶ σὲ ἄλλες δουλειὲς χωρίς νὰ πάθη τίποτα.

  Ἡ κυρία τελικὰ γέννησε ἕνα χαριτωμένο ἀγοράκι καὶ τὸ ἔφερνε στὴν Ἐκκλησία τοῦ Ἁγίου Νεκταρίου καὶ ἐκκλησιαζόταν τακτικὰ.

  Βλέπουμε πὼς ὁ Ἅγιος θέλει τὴν εὐπρέπεια τοῦ οἴκου του, διότι ἀσφαλῶς, ὅσο ζοῦσε ἐδῶ στὴ γῆ φρόντιζε καὶ ὁ ἴδιος τοὺς Ἱεροὺς Ναούς, ποὺ ὑπηρετοῦσε.

* * *

  • Κάποιος πιστὸς ποὺ εἶχε ἄρρωστο τὸ παιδί του πῆγε στὴν Αἴγινα στὸν Ἅγιο Νεκτάριο νὰ τὸν παρακαλέση νὰ κάνη καλὰ τὸ παιδί του. Πράγματι πῆρε τὸ πρόσφορο μαζί καὶ τὰ ἄλλα δῶρα καὶ πρωΐ-πρωΐ ἔμεινε στὴν θεία Λειτουργία.

  Ὅταν τελείωσε ἡ θεία Λειτουργία κάθησε νὰ βοηθήση στὴν τακτοποίηση τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ, βοήθησε στὰ καθίσματα, στὴν καθαριότητα τοῦ Ναοῦ κ.λπ. καὶ κατόπιν ἔφυγε. Τὸ βράδυ παρουσιάσθηκε ὁ Ἅγιος Νεκτάριος στὸν ὕπνο του καὶ τοῦ εἶπε. «Ἐσὺ μὲ βοήθησες στὴν εὐπρέπεια τοῦ οἴκου μου καὶ ἐγὼ θὰ σοῦ κάνω καλὰ τὸ παιδί σου». Πράγματι ἔτσι ἔγινε. Ἀγαποῦν οἱ Ἅγιοι τὴν εὐπρέπεια τοῦ Οἴκου τους.

Εφημερίδα Ορθόδοξος Τύπος

https://aktines.blogspot.com/2023/10/blog-post_28.html

Τί εἶναι ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία;

Τί εἶναι ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία;

Τοῦ πρωτοπρεσβυτέρου π. Διονυσίου Τάτση

  Εὔκολα διαπιστώνει ἕνας συνειδητὸς χριστιανὸς ὅτι στὸ χῶρο τῆς Ἐκκλησίας ὑπάρχουν πολλὰ στοιχεῖα καὶ κομικὲς συνήθειες, ποὺ μειώνουν τὴν ἐκκλησιαστικὴ παράδοση καὶ νοθεύουν τὴ γνησιότητα τῆς λατρείας τοῦ Θεοῦ. Πρόκειται γιὰ μιὰ πραγματικότητα, τὴν ὁποία δὲν καταδικάζουν οἱ κληρικοὶ ποὺ κυριαρχοῦνται ἀπὸ τὸ κοσμικὸ φρόνημα. Καὶ ὅμως πρέπει νὰ περιγράφεται καὶ νὰ ἀπορρίπτεται.

  Ἕνας σεβάσμιος ἐπίσκοπος ἔλεγε γιὰ τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία κάτι ποὺ πολλοὶ κληρικοί, ἀλλὰ καὶ εὐσεβεῖς λαϊκοὶ ἀγνοοῦν. Ἀξίζει τὴν ἰδιαίτερη προσοχή μας: «Ἀξίωμα τῶν ἱερῶν Πατέρων τῆς Ὀρθοδοξίας εἶναι τὸ «πρᾶξις θεωρίας ἐπίβασις». Αὐτὸ θὰ πεῖ ὅτι στὴν Ἐκκλησία ὁ λόγος στηρίζεται ἐπάνω στὴν πράξη. Τίποτε θεωρητικό, τίποτε φτιαγμένο, πρῶτα στὴ σκέψη τοῦ ἀνθρώπου, τίποτε ἔξω ἀπὸ τὰ πράγματα καὶ τὴ ζωὴ δὲν ὑπάρχει στὴν Ἐκκλησία. Ἡ πίστη, ἡ θεολογία, τὸ Εὐαγγέλιο, ὅλα εἶναι κήρυγμα γεγονότων. Ἡ Ὀρθοδοξία εἶναι ἕνα γεγονός, μιὰ ζωὴ καὶ μιὰ παράδοση στὸ πέρασμα τῶν αἰώνων. Ἡ Ὀρθοδοξία εἶναι ἡ ὀρθὴ καὶ σωστὴ δοξολογία τοῦ Θεοῦ, ἡ λογικὴ λατρεία καὶ στὴ λατρευτικὴ σύναξη τῆς Ἐκκλησίας καὶ στὴ βιοτὴ τῶν πιστῶν».

  Ὁ λαὸς συχνὰ μπερδεύει τὴν ἀνωτέρω παράδοση μὲ τὰ ἤθη καὶ ἔθιμα τοῦ λαϊκοῦ πολιτισμοῦ. Δὲν μπορεῖ νὰ κατανοήσει τὴν οὐσιώδη διαφορά. Κραυγαλέο παράδειγμα εἶναι τὰ πανηγύρια στὴν ἐπαρχία, ὅπου ἡ τιμὴ ἑνὸς ἁγίου συνοδεύεται μὲ χοροὺς καὶ τραγούδια καὶ μάλιστα νὰ σέρνουν πρῶτοι τὸ χορὸ οἱ ἐφημέριοι! Καὶ κάποτε, ἂν παρίσταται καὶ ὁ οἰκεῖος μητροπολίτης ἀκοῦμε νὰ προτρέπει τοὺς ἱερεῖς νὰ χορέψουν, ἀφοῦ ὁ ἴδιος κωλύεται λόγω τοῦ ὑψηλοῦ του ἀξιώματος. Μὲ τὸν τρόπο αὐτὸ ὅ,τι κομίζουν οἱ ἄνθρωποι ποὺ τιμοῦν τὸν ἅγιό τους τὸ χάνουν σὲ λίγη ὥρα, ἀφοῦ ἀφοσιώνονται στὸ ξέφρενο πανηγύρι, τὸ ὁποῖο στήνεται στὸν ἐξωτερικὸ χῶρο τοῦ ναοῦ, ποὺ συν­ήθως εἶναι καὶ ἡ κεντρικὴ πλατεῖα τῆς κωμόπολης ἢ τοῦ χωριοῦ. Οἱ πρωινὲς ἱερὲς ψαλμῳδίες σιγοῦν καὶ ἀρχίζουν τὰ δημοτικὰ καὶ ὄχι μόνο τραγούδια καὶ ὁ τιμώμενος ἅγιος ἀναγκάζεται νὰ φύγει μὲ μυστικὸ τρόπο ἀπὸ τὸ ναό του, γιατί δὲν θέλει νὰ συμφύρεται μὲ πλανεμένους πανηγυριστὲς ποὺ δὲν ἔχουν ἱερὸ καὶ ὅσιο…

  Ἰδιαίτερα προκλητικὴ εἶναι ἡ περίπτωση στὰ παλιὰ ἐγκαταλειμμένα μοναστήρια, ποὺ δὲν ἔχουν μοναχοὺς καὶ οἱ διάφοροι ἐπίτροποι καὶ οἱ ὑπεύθυνοι τῶν συλλόγων καὶ ἀδελφοτήτων διοργανώνουν πανηγύρια, ὅπως ἐκεῖνοι ἐπιθυμοῦν, χωρὶς σὲ σέβονται τὴν ἱερότητα τοῦ χώρου, καὶ γλεντοκοποῦν γιὰ νὰ τιμήσουν τὸν ἅγιο, στὸν ὁποῖο εἶναι ἀφιερωμένο τὸ μοναστήρι. Οἱ ἐφημέριοι συνήθως ὑποχωροῦν καὶ δὲν προβάλλουν καμία ἀντίδραση, γιατί ὑπολογίζουν τὶς εἰσπράξεις ἀπὸ τοὺς πανηγυριστές… Καὶ μετὰ τὸ πανηγύρι, ὁ τόπος μεταβάλλεται σὲ ἕνα ἀπέραντο σκουπιδότοπο μὲ πλαστικὰ καὶ σπασμένα μπουκάλια. Ἡ φρικτὴ αὐτὴ εἰκόνα εἶναι ἀποτέλεσμα τῶν πολιτιστικῶν ἐκδηλώσεων καὶ τῆς τήρησης τῶν ἐθίμων ποὺ πρέπει νὰ διατηροῦνται ὁπωσδήποτε, γιατί ἔτσι ἔκαναν καὶ οἱ πρόγονοί μας, ὅπως ἰσχυρίζονται οἱ διαστήριοι διοργανωτές.

  Ὅλα αὐτὰ ὅμως δὲν ἔχουν καμιὰ σχέση μὲ τὴ λατρεία τῆς Ἐκκλησίας καὶ τὴν παράδοσή της. Ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία εἶναι κάτι ποὺ βιώνεται καὶ ἀλλοιώνει ἱερῶς τὶς ψυχὲς τῶν πιστῶν. Καὶ τὸ πετυχαίνει αὐτὸ μὲ «τὸ κήρυγμα τῶν Προφητῶν, τὴν παράδοση τῶν Ἀποστόλων, τὴ διδασκαλία τῶν Πατέρων, τὴ θεία λατρεία μας, τὴν ἄχραντη εἰκονογραφία μας, τὴν κατανυκτικὴ ψαλμῳδία μας, τὸ κερί μας καὶ τὸ λιβάνι μας, τὴν προσφορά μας καὶ τὸ κόλλυβο, τὴ σαρακοστὴ καὶ τὴ νηστεία μας, τὴ λειτουργία μας καὶ τὴ θεία μετάληψη, τὴ πτωχὴ ἁγιοσύνη μας καὶ τὶς πολλές μας ἁμαρτίες, γιὰ τὶς ὁποῖες ζητοῦμε τὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ. Αὐτὴ εἶναι ἡ Ἐκκλησία κι αὐτὴ εἶναι ἡ Ὀρθοδοξία· οἱ Ἅγιοί μας· οἱ Ἀπόστολοι, οἱ Μάρτυρες καὶ οἱ Προφῆτες, οἱ Ἱεράρχες, οἱ Ὅσιοι καὶ οἱ Δίκαιοι·  αὐτοὶ ποὺ ἀγωνίστηκαν κι ἔδωσαν αἷμα καὶ δάκρυ καὶ ἱδρώτα, γιὰ νὰ φυλάξουν τὴν πίστη· αὐτοὶ πού, πηγαίνοντας ἀπὸ τὴ γῆ στὸν οὐρανό, πρεσβεύουν στὸ Θεὸ γιά μᾶς, μὲ πρώτη κι ἐπάνω ἀπ’ ὅλους τὴν ὑπερ­αγία Θεοτόκο».

  Πρέπει νὰ ἐκτιμήσουμε κάποτε αὐτὸ ποὺ εἶναι ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία καὶ νὰ ἀποφεύγουμε τὴ νόθευση τῆς παράδοσής της ἀπὸ τὸ λαϊκὸ πολιτισμό, γιὰ τὸν ὁποῖο πολὺς λόγος γίνεται στὴν ἐποχή μας. Χρειάζεται ἐγρήγορση γιὰ τὴν προστασία της καὶ προσπάθεια ἀπὸ τοὺς κληρικοὺς γιὰ τὴν ἀνάδειξή της.

Εφημερίδα Ορθόδοξος Τύπος

https://aktines.blogspot.com/2023/10/blog-post_10.html